24/02/2026
Хүүхдийн унаган сэвлэгийг үргээх ёс бол түүний цаашдын амьдралд нь сайн сайхан, аз жаргалтай байж, урт удаан наслахыг бэлгэддэг эртний Монгол ёс заншил. Хүүхдийн сэвлэг үргээхдээ ивээл жилтэй, ойрын төрөл хамаатан, гэр бүл, үр хүүхэд нь өв тэгш хүмүүсийг урин ирүүлж, тухайн хүүхдэд зориулсан ёслол хийдэг уламжлалтай.
Даахь үргээхэд сайн өдөр
Үс бол хүний бие махбодоос урган төлжиж хүний биеийн эрчим хүн хадгалдаг өвөрмөц хэрэглүүр учраас “Буянд цөв суулгаж, муу ёр дуудна” гэж үздэг. Иймд эртнээс эдүгээ хүртэл нялх үрийнхээ даахийг үргээхдээ сайн өдөр, эвээл жилийг нь хардаг учиртай. Мөн хүүхэд өөрөө энэ өдрийг сонгодог гэж буурлууд хэлэлцдэг. Даахь үргээх өлзийт сайн өдөр, од гаригийн бэлэгдлийг танилцуулъя.
Шинийн 3. Баялаг төгөлдөр баясгалан
Шинийн 4. Баян ноён болох сайн.
Шинийн 6. Өнгө зүс сайжрах сайн.
Шинийн 8. Нас уртсах сайн.
Шинийн 10. Зэрэг олж эрх нэмнэ.
Шинийн 11. Эрхтэн хурц, цэцэн мэргэн болох.
Шинийн 13. Жаргал ирэх сайн.
Шинийн 14. Эдийг олох, арвидах сайн.
Шинийн 15. Өлзийтэй сайн.
Шинийн 19. Сайн ерөөлт өдөр.
Шинийн 22. Эд ундаа элбэг эрхэм.
Шинийн 23. Эд идээ тэгш сайхан.
Шинийн 26. Буян олж жаргал ирнэ.
Шинийн 27. Сайны өлзийт өдөр.
Гараг: Даваа, Лхагва, Баасан сайн.
Жил өдрөөс: Хулгана, үхэр, хонь, бич, нохой, гахай өдрүүд сайн.
Од өдрөөс: 0, 2, 4, 9, 15, 16, 17, 24, 26 дахь одтой өдөр сайн.
Мөн ивээл өдөр. Цагийн наран, Өлзий наран өдөр тус тус сайн.
“Охин хүүхдийн даахийг хөхөөн дуунаар бүстэй хүүхдийн даахийг бугын дуунаар үргээ” гэдэг аман хууль манайд л бий. Гол төлөв зуны дунд сарын шиний найманд охины, намрын дунд сарын шинийн 15-нд /Даваа, Баасан гараг таарвал бүр сайн/ хүүгийн даахийг үргээдэг ёстой.
Сэвлэг_хөндөхдөө
Хүүхдийнхээ сэвлэгийг үргээхдээ тухайн хүүхдийн ивээл жилтэй хүн хөндөнө ивээл жилтэй хүн ойр халуун ам бүлийн ахан дүүсд байхгүй бол аав нь хөндөж болдог.
Хөндөхөөс өмнө хүүхдийн даахийг шууд мэс хүргэж авдаггүй эхлээд модон хутгаар домнож дом хийнэ ингэхдээ аягатай сүүнд модон хутганы үзүүрийг бага зэрэг дүрээд модон хутган дээрх тогтсон дусал сүүг хөндөх гэж буй хайчны үзүүрт дусааж өгнө энэ нь хүүхдийг мэсэнд сэвтүүлэхгүй гэсэн дом болж өгдөг модон хутгаар домнохдоо оройн хэсгээс хусаж буй мэт домноно.
баруун шанаанаас
хүүхдийг зүүн шанаанаас хөнддөг.
Даахь үргээх ёслолын үеэр архи дарс хэрэглэдэггүй харин малын шим айргаа сөгнөж болно. Найрын ширээнд цагаалга хамгийн чухал. Битүүлгийг нутаг нутгийн онцлогоос хамаарч тавих эсэхээ шийддэг. Идээний зүйл нь уламжлалт буюу орчин үеийн алин ч байж болох бөгөөд заавал байх зүйл нь цагаалга хэмээн үздэг. Хүүхдийн сэвлэгэнд хүрч эхэлснээр идээ ундаагаа ирсэн зочид хүртэж эхэлдэг.
Гэрт ирсэн гэр бүл ахан дүүс зочид бүгд бүрэн ирээдүй хойч үедээ үлгэр жишээ үзүүлэн бүрэн бүтэн хувцастай ирдэг сайхан ёс уламжлалтай ард түмэн билээ.
:
Хүүхдийн үсний найрын ширээнд хатуу сархад, хуучин идээ будааг хэзээ ч бэлддэггүй. Мөн сайн цагийг баримтлах нь хамгийн чухал.Үдээс хойш ирсэн зочдод хүүхдийнхээ үсэнд хүргэдэггүй. Энэ өдөр гэр бүлийн гишүүд ямар ч байдлаар ам муруйж болдоггүй бөгөөд хүүхдийнхээ үсний сэвлэгийг хадганд боож маш сайн хадгалах ба өвчин ороох үед домын чанартай хэрэглэнэ. Жишээ нь: хамраас цус гараад тогтохгүй үед сэвлэгний үсийг шатаагаад хярвасыг нь үнэртүүлэхэд цус тогтдог. Тиймээс хүүхдийнхээ ганц ширхэг ч үсийг нь нандигнах учиртай.
Эх сурвалж:
- Сэвлэг брэнд
- Google- судалгаа
- Ам дамжин өвлөгдөж ирсэн адрын ёс
- Ардын судлаач МУСГЗ С.ДАМБИЙ.
